Trump is de luchtaanval op Iran begonnen met een oproep aan de Iraanse bevolking om zich nu van de gehate theocratie van de Ayatollah’ s te bevrijden. Trump verwachtte een levée en masse van die bevolking. Het gaat om een bevolking van minstens tachtig miljoen zielen. Die bevolking zou zich niet vertegenwoordigd weten in het theocratisch bewind te Teheran dat uitgaat van een bepaalde plaats in de opvolgingslinie in de nazaten van De Profeet Mohammed die destijds het enig ware geloof in een persoonlijke Openbaring van Allah had mogen vernemen. Trump had dus aangevallen vanuit een motief van regime change. Dat zou dus het strategisch doel zijn. Maar dat bleef niet zo. Later viel Trump terug op het door de USA in dit verband al veel eerder gehanteerde Manicheïstisch motief dat de USA de strijd had aangebonden — Trump sprak niet van een oorlog — tegen het Kwaad. Dat is het onderscheid tussen Goede en Kwade regeringen die Goede en Kwade Rijken vertegenwoordigen. Het onderscheid dat de zo religieuze Bush junior ook placht te hanteren die wel sprak van een Satansrijk dat in theocratische rijken vaak scheen te heersen. Maar dat zou betekenen dat Trump uit zou zijn op de uitschakeling van de staatszelfstandigheid van Iran. Dat is dus zeker wat anders. Dan is er geen vertrouwen mogelijk in de beslissingen van een goede bevolkingsmeerderheid die helaas vakkundig onderdrukt wordt en haar wil niet kan kenbaar maken op wettige wijze. Dan moet de USA ingrijpen om nu eindelijk eens een democratische rechtsstaat te vestigen in het Midden-Oosten dat in dit opzicht buitengewoon obstinaat blijkt te zijn. Trump spreekt verder niet over dit vijandbeeld. Hoe hij dat definieert en hoe hij weet dat die begripsbepaling klopt, welke onderzoeken daartoe leidden en of er een latente ontvankelijkheid is onder deze meerderheid voor de vestiging van een neoliberale rechtsstaat met een representatief stelsel. Vervolgens is Trump aangekomen met de mededeling dat Iran tóch een nucleair massavernietigingswapen heeft gericht tegen de USA die daardoor onmiddellijk bedreigd wordt. Iran is een veelvolkerenstaat. De bevolking kent eigenlijk alleen maar minderheidsgroeperingen. En is geen dominante staatkundige inculturatie. Het is een multiculturele natie bestaande uit tal van etnische en taalgroepen, waarvan de grootste Perzen zijn (61%), Azerbeidzjanen (16%), Koerden (10%) en Lor (6%). De meeste bewoners zijn sjiitische moslims. De officiële taal van Iran is het Perzisch, een Indo-Europese taal. Iran, tot en met 1934 in het Nederlands bekend als Perzië, heeft een bijzonder lange geschiedenis. Het Perzische Rijk groeide onder Cyrus de Grote uit tot een wereldrijk dat zich van Oost-Europa tot de Indusvallei uitstrekte. Na de veroveringen van Alexander de Grote overheersten achtereenvolgens de Seleuciden, de Parthen en de Sassaniden, totdat de islamitische veroveringen vanaf de zevende eeuw een variant van de islam introduceerden.
Maar ook hier vertelt Trump niet hoe hij aan deze niet onbelangrijke wetenschap is gekomen. Hij kan voorshands zeggen, dat hij dat ook niet kan doen. Dat redenen van staatsveiligheid zulks verhinderen. Vaststaat, dat hij de aanval onverhoeds begon en dat Het Westen tevoren niet was ingelicht. Waarom dat niet nodig was of ongewenst bleek heeft Trump evenmin toegelicht, en ook niet wat hij vindt van de nalatigheid de NAVO te raadplegen in dit geval. Hij zou kunnen zeggen dat Iran behoort tot een geografische sector waar de NAVO niets mee te maken heeft als militaire alliantie. Die sector is immers allesbehalve Noord-Atlantisch. En Iran is boven alles eerst een landmogendheid met een groot mobilisabel veldleger. Zo lang dat zo blijft, is Het westen niet goed ingelicht om een oordeel te kunnen geven over Trumps acties als opperbevelhebber van een soort politionele wereldmacht. Nederland kan dus niet zeggen dat het begrip heeft voor de acties, maar dat het ze nog niet gerechtvaardigd acht. Dat dat nog kan komen als Washington openhartiger wordt. Dat begrip kan zo groot zijn dat het feit dat de Straat van Hormuz nu geblokkeerd wordt door Iran en zijn geallieerden en iedere doorgaande handelsvaart naar het Suezkanaal vanuit die sector onmogelijk is geworden geen gewicht in de schaal mag leggen. Ook al wordt de Europese economie daardoor grotelijks geschaad. Het kabinet Jetten heeft kennelijk dat begrip. Het moet dus enig idee hebben voor de achterliggende belangenafwegingen door Washington gemaakt. En dat idee moet een dergelijke strekking en reikwijdte hebben dat nog steeds niet gezegd kan worden dat Washington het geweldverbod heeft gekrenkt zonder rechtvaardigingsgrond hoe ook genaamd. Dat kan allemaal. En dat kan ook allemaal lang duren. Maar het kan ook zijn dat het kabinet al niet meer weet wat het moet vinden. Nu al. Daar lijkt het wel op. Linksom. Of rechtsom. En ook dat kan lang duren. Heel lang.