VS-vergeldingsheffingen
Trump had al eerder, toen hij betoogde dat hij Groenland “wilde hebben” aangekondigd dat hij bereid was daarvoor het VS-Anti-Tariffs-instrument in te zetten tegen de Unie als deze organisatie moeilijk zou doen en er geen “deal” inzat. Hij gaf aan ontstemd te zijn over de Europese Anti-Coercion-instruments die Brussel eerder dreigde in te zetten: Zie verder https://policy.trade.ec.europa.eu/enforcement-and-protection/protecting-against-coercion. Trump zei nog veel meer, zoals gebruikelijk en zoals eveneens gebruikelijk was niet duidelijk waar hij het nu weer precies over had. Gebeurt wat hij wil, dan zal de ene maatregel de andere tegenmaatregel uitlokken met gevolg: steeds heftiger positieve jurisdictieconflicten. Hij bleek het bij nader inzien toch weer te hebben over een tariferingsoorlog, nu gericht tegen de Europese Unie en wel door tien procent ophoging van de vanuit de Unie in de VS te slijten Europese goederen. Want de aankomst van NAVO-troepen uit de Europese staten, partij bij die defensie-alliantie in het weekeinde van 17 en 18 januari 2026 had Trumps mishagen opgewekt. Dat was vragen om moeilijkheden, aldus Trump. En wie hem tartte, kon deze moeilijkheden krijgen. Bij de vleet. De Unie zou het weten. Nu is Groenland sedert 1986 geen lid meer van de EEG en dus ook geen onderdeel meer van de Unie. Denemarken had voor dat Arctische gebied een Status Aparte weten te verkrijgen in Brussel en omdat Groenland nu eenmaal geen intensief handelsverkeer pleegt te onderhouden was dat de vrijhandselassociatie voorshands redelijk onverschillig. Destijds en nu nog. Maar wat daarvan zij, de overbrenging en deployering van militaire eenheden heeft niets te maken met het handelscommerciële verkeer dat de Unie beoogt te bestendigen met derde landen. De Unie is nog steeds geen defensie-associatie al doet Ursula von der Leyen steeds weer alsof dat wel zo is. Daarover ging ik al een aantal keren in op deze Blogssite. De Unie moet zich ook stellig niet in die zin laten denatureren. Niet door Ursula, niet door Putin, niet door Trump. Niettemin. De aangekondigde importheffingen van de Amerikaanse president Donald Trump voor Europese landen hebben toch weer tot veel verontwaardiging en woede geleid. Daaraan deed niet af dat Trump ze ook weer introk. Zomaar. Na een onderonsje met onze Rutte. Demissionair buitenlandminister David van Weel spreekt van chantage. EU-topvrouw Ursula von der Leyen ziet “een gevaarlijke neerwaartse spiraal”. Het is wat te zeggen. Von der Leyen heeft er verstand van. Dat kan je meteen merken. Mannen weten niet veel van spiralen. Een euvel.
Trump kondigde zaterdag de 17e met veel fanfare importheffingen van 10 procent aan tegen Nederland, Denemarken, Noorwegen, Zweden, Frankrijk, Duitsland, het Verenigd Koninkrijk en Finland. Deze landen nemen deel aan de verkenning van een gezamenlijke training in het Arctische gebied. Nederland stuurde zelfs twee militairen naar het door Trump begeerde Groenland. Volgens EU-leider Von der Leyen zouden de tarieven “de trans-Atlantische relatie ondermijnen en zo een gevaarlijke neerwaartse spiraal riskeren”, schrijft ze op X. “Europa blijft verenigd, gecoördineerd en vastbesloten zijn soevereiniteit te handhaven.” Van Weel sprak zondagochtend in WNL Op Zondag nogmaals van chantage. “Dit is niet hoe bondgenoten met elkaar moeten omgaan”, zei hij. Van Weel zegt verrast te zijn door Trumps importheffingen, vooral omdat de EU-verkenningsmissie in Groenland als “positieve agenda” was bedoeld. Het is volgens Van Weel nog niet duidelijk welke stappen de EU gaat ondernemen. Die middag vond vanaf 17.00 uur een spoedoverleg plaats tussen alle ambassadeurs van de lidstaten. “We moeten dit zo snel mogelijk van tafel krijgen.” Als dat niet gebeurt, liggen volgens Van Weel “alle opties open”. De vraag is of al deze hullaballo nu wel zo verstandig is. En of men niet beter doet tijdelijk een klinisch gaasje te leggen over Trumps oprispende lichaamsopeningen, maar wel nu met spoed te bevorderen dat West-Europa – – en dat is dus niet de Unie – – nu eindelijk het op deze Blogs al meermalen besproken Verdrag over de Europese Defensiegemeenschap (EDG) in werking stelt op basis van een inleidend uitvoeringsverdrag tussen de staten die bereid zijn tot deze revitalisering in West-Europa bij te dragen. Want dit wordt echt allemaal veel en veel te gek. Zeker: ‘Trump maakt van vrienden vijanden’. Dat kan een hobby zijn van de man. Tijdelijk. De Britse premier Keir Starmer spreekt zich stellig uit op X. “Het opleggen van tarieven aan bondgenoten die de collectieve veiligheid van NAVO-bondgenoten nastreven is volkomen verkeerd”, schrijft hij. Hij voegt eraan toe dat het VK dit rechtstreeks met de Amerikaanse regering zal bespreken. Ook benadrukt Starmer het standpunt van het VK over Groenland. “Het is onderdeel van het Deense koninkrijk. De toekomst van Groenland is een zaak voor de Groenlanders en de Denen.”
De Franse president Emmanuel Macron schrijft dat “geen enkele intimidatie of dreiging ons zal beïnvloeden” en noemt de dreiging met importheffingen “onaanvaardbaar”. Vicevoorzitter Lars-Christian Brask van het Deense parlement zegt tegen de BBC dat Trump met zijn heffingen “van vrienden vijanden maakt”. Hij voegt eraan toe dat de nieuwste plannen van de Amerikaanse president “lijken op economische chantage”. Dat is wat niemand wil, stelt Brask. “Je wilt absoluut niet dat vrienden tegen elkaar strijden.” Dus dat uitvoeringsverdrag van het EDG-Verdrag moet nu maar eens geredigeerd worden. Moeilijk is het niet. Het zal twee decennia duren voor dat die uitvoering voltooid zou zijn. Dus wint Europa tijd. Dat heeft het nodig. Want het moet veel inhalen.