Nederland heeft er in de betrekkingen met Israël weer een probleem bij. Netanyahu heeft een wapenstilstandsovereenkomst gesloten met Hamas. Hij is bereid tot een wapenstrekking, wil het Rode Kruis toelaten in de Gazastrook, en de VN toelaten tot humanitaire hulp aan de Palestijnen in de Gazastrook mits ook zij hun wapens laten zwijgen en de resterende Israëlitische gegijzelden overdragen tegen honderden Palestijnse krijgsgevangenen in ruil. Inmiddels deed Karim Khan, de Openbare Aanklager bij het Internationale Permanente Strafhof dat te Den Haag zit een internationaal arrestatiebevel uitvaardigen tegen Netanyahu. De beschuldiging die daaraan ten grondslag ligt is die van de bevelsbevoegde meerdere die zijn macht bezigde om oorlogsmisdaden en misdaden tegen de mensheid te begaan. Een van die daden is genocide in systemisch georganiseerd verband. Weliswaar erkent Israël het Strafhof niet. Maar, aldus Khan, de Palestijnse Autoriteit erkende de rechtsmacht van dat Hof wel. En bovendien is de genocide voltrokken aan Palestijnen. Khan heeft gesteld dat dat rechtvaardigt dat hij uitgaat van de bevoegdheid van het Hof.
Minister van Buitenlandse Zaken Veldkamp heeft meteen gezegd dat Nederland op basis van Khans bevel als gastland Netanyahu zal aanhouden of doen aanhouden mocht Nederland daartoe in staat zijn. Inmiddels moet Netanyahu regelmatig op reis om de uitvoeringsarrangementen te verwezenlijken bij deze wapenstilstand. Hij zal in staten komen die met Nederland rechtshulpbetrekkingen onderhouden op basis waarvan Nederland aan die staten kan vragen om aanhouding en arrestatie van Nethanyahu. Ook als gastland van dat Strafhof. Nederland is de enige staat die meteen als standpunt innam dat het als gaststaat Netanyahu zou arresteren zodra het daartoe bij machte was. Dat zou het moeten op basis van de zetelovereenkomst, de gastlanduitvoeringsovereenkomsten of hostarrangements en de op basis daarvan gewisselde verstaansbeslissingen of memoranda of understanding. Dat deed het voordat die wapenstilstand er was. Maar dat maakt geen verschil. Want Veldkamp zei dat die plicht tot arrestatie gebaseerd was op de verdragsverplichtingen die Nederland heeft jegens het Strafhof. Hij zei er niet bij welke verdragen hij bedoelde. En dat kunnen er vele zijn. Als Veldkamp nu, op dit moment, Netanyahu zou arresteren en detineren krijg je de situatie dat er wel een wapenstilstand is met de huidige Israëlische regering enerzijds en de Palestijnse Autoriteit anderzijds, maar geen vredesregeling. Want daarvoor is echt een uitgebreid vredesverdrag nodig waarbij Washington moet worden betrokken als garant. Verder moet de VN bij de nakoming ervan supervisie gaan uitoefenen. Als Netnayahu in de gevangenis zit, zal zijn kabinet echt niet kunnen dóórregeren. Dat valt. Niet door een kabinetscrisis. Maar doordat Nederland de premier ervan heeft opgesloten. Je kunt niet, denk ik, enige interne soevereiniteitsact verrichten als je ergens in de bak zit. Dat lijkt mij staatsrechtelijk wat moeilijk. Ook en zelfs volgens het staatsrecht van Israël.
Khan is wegens verdenkingen geschorst. Verdenkingen wegens seksueel grensoverschrijdend gedrag. Die Khan kan dat arrestatiebevel onder die omstandigheden niet intrekken en zijn opvolger is er nog in lang niet. Die moet erkend worden, zoveel weet ik er wel van, door de Assembly of States Parties, want een Aanklager, dat is een principaal orgaan, die bestel je niet even achteraf op een mistige maandagochtend. Wat doet nu het kabinet Schoof te dezen? Dat kan niet beweren dat het bevel niet bindend is. Daar gaat het kabinet Schoof niet over. Daar gaat het Strafhof nu over. Maar om de uitvoeringen te geven aan de wapenstilstand zal Netanyahu echt wel ergens gaan verkeren waar hij ten verzoeke van Nederland ter uitvoering van het bevel aangehouden en in uitleveringsbewaring genomen moet worden. Ik gaf al eerder aan dat Veldkamps verklaring dat Nederland tot arrestatie verplicht was geen grondslag vindt in enige regeling waarbij Nederland partij is. Maar belofte maakt schuld. Overigens: Khans redenering dat het Strafhof rechtsmacht zou hebben jegens Netanyahu slaat ook nergens op. Dat scheelt weer.